Neden Olmuyor?

  

  Türkiye’nin son 13 yılda pek çok alanda kat ettiği mesafenin cumhuriyet tarihi boyunca gerçekleştirilen en büyük sıçrama olduğunu söyleyebilmek mümkündür. Bu durumun oluşmasında sağlıklı işleyen ve sarsılmadan ilerleyen hükümetin icraatlarda yakaladığı devamlılık önemli bir etkendi. Yalnız 13 yıl boyunca ülkenin çeşitli alanlarda gelişmesine olanak sağlayan AK Parti, eğitim alanında yaşanan sorunlara çare olma noktasında etkisiz kaldı. Partinin kurucusu ve şimdiki Cumhurbaşkanı Sayın Erdoğan da ‘‘Eğitim alanında istediğimiz yerde değiliz.’’ diyerek durumun farkında olduklarını ifade ettiler. Eğitim alanında altyapı ve fiziki imkânların arttırılması hususlarında gösterilen çaba ve gayret ile başarılı olan çalışmalar ne yazık ki eğitimin niteliğine ve içeriğine yansıtılabilmiş değil. Olaya bakış açımızın netleşmesi için bu noktada ele alacağım düşünceler bir üniversite öğrencisinin gözlemlerinden ve yaşadıklarından ibarettir. Yani bu yazıda herhangi bir eğitimci, sosyolog, analist vs. olarak derman olacak bir reçete değil eğitimin bizzat içerisinde yer alan bir birey(öğrenci) olarak fikirlerimi sunmaya çalışacağım.

  Öncelikle belirtmek isterim ki eğitim sisteminin bozukluğu, çarpıklığı, kokuşmuşluğu vb. artık nasıl nitelendirirseniz bu konuda tüm öğrenci arkadaşlarım gibi ben de hemfikirim. Sürekli değişen sınav ve not sistemleri, eğitim sisteminin temeline getirilen değişiklikler, yeni mevzuatlar, yasalar, kanunlar hepsine amenna. Fakat bir noktada, özellikle öğrencilerin eğitime verdikleri değer, saygı, hassasiyet bağlamında aynı şeyleri söyleyemeyeceğim. Yeni bilgileri öğrenme ve keşfetmede de azim, şevk, istek yok denecek kadar az. Konuyu buradan esas değinmek istediğim noktaya getirmek istiyorum. Tüm bu karanlık senaryoların yani nüfusunun çoğunluğunu gençlerin oluşturduğu bir ülkenin eğitim-öğretim faaliyetlerinde yaşadığı akıl tutulmalarının içerisinde, kangrenleşmiş sorunların göbeğinde bir şeyler yapmaya uğraşan, kendini bu karanlık dehlizden kurtarmaya çalışan, çabalayan, mücadele eden öğrenciler var. Onların(benim) gözünden yaşanılan sıkıntı ve problemleri açığa çıkarıp eğitim sisteminde bazı şeyler neden olmuyor sorusuna cevap arayacağım.

  Türkiye’de en güzel yapılan hatta birazcık kelime dağarcığının geniş olmasıyla herkesin çok rahat ve keyifle yapabileceği işin adıdır ‘‘gaz vermek’’. Keza yine aynı şekilde bilmediği, üzerinde hiç çalışma yapmadığı, düşünmediği bir alan veya konu hakkında en çok konuşulan, tartışma yapılabilen ülkenin adıdır ‘‘Türkiye’’. Şahsen, bazen niçin Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler okuduğumu sorduracak cinsten vakıalarla karşılaşabiliyorum. Elhamdülillah, hiç okumadan çok bilen, çok konuşabilen bir duruma gelmişiz. Neden olmuyor’un birinci cevabı: ‘‘Çok bildiğimizi bilecek kadar bilgiliyiz!..’’

  Üniversite okuyoruz, ya da böyle bir kavramsallaştırma adı altında kendimizi hayaller âleminde kanatlanmış hissediyoruz. Kanatlanmış derken ifadeyi ölü, ruhsuz, hissiz manasında kullanıyorum. İlmi açıdan dejenere olmuş durumdayız, bilgi üretme gibi derdimiz zaten yok, bu olmadığı gibi verilen bilgiyi de alma gibi bir düşüncemiz yok. Neden olmuyor’un ikinci cevabı: ‘‘Ortada beyin çok ama üretecek ortam ve üretecek zihniyet yok!..’’

  İnsan, profesör olur, olabilir yani. Yarın öğrencisi de onun yerini alır, alabilmelidir. Ama gelin görün ki bazı hocalarda zihinsel kapalılık hâkim, bir zamanlar Ortaçağ skolâstiğine sıkı sıkıya bağlı olan zatlar gibi ‘‘Bu gençler adam olmaz, olamazlar, olmaları kabul dahi edilemez!’’ mantığı içerisindeler. Şaşıyoruz vallahi. Gerçi bu tür hocalar benim azmimi ve inancımı daha çok arttırıyor belki ama herkeste aynı karşılığı bulmuyor. Hocanın tarifini yapmak haddimiz değil ama ümitsizliği, başarısızlığı ve sıradanlığı kompleks haline getirip kronik bir vakaymış gibi her öğrenci aynıdır psikolojisinden kurtulmaları gerektiğini naçizane belirtebiliriz. Neden olmuyor’un üçüncü cevabı: ‘‘Hocalarımız engin ve deruni tecrübelerinden yola çıkarak her yeni gelen öğrencinin her giden eski öğrenci ile aynı standartta olduğunu kanıksamış!..’’

  Bu ülkenin evlatlarına biraz da kütüphane yapın değerli ve çok saygıdeğer büyüklerimiz! Ama adı ne Halk Kütüphanesi olsun ne de Üniversite Merkez Kütüphanesi. Her ile bir Milli Kütüphane oluşturun, 7/24 hepsini açık tutun, her biri en az 3 milyon ciltli kitaptan meydana gelsin. Hani diyorlar ya Türkiye’nin petrolü, altını, doğalgazı vs. yok, bizim değerimiz gençlerimiz diye. Madem öyle tek gerçek olan sermayenize yatırım yapın ve korkmayın. Duydum ki Sayın Cumhurbaşkanı, CB Külliyesi içerisinde 5 milyon ciltli kitap bulunan kütüphane kuracaklarını açıklamış. İstanbul’a da açsanız ne de güzel olur, biri Avrupa biri Anadolu yakasının merkezine. Sabah akşam çıkmayız oradan inanın. Ya biz ABD’deki, İngiltere’deki, Çin’deki o devasa kütüphanelere fotoğraflardan bakarak daha ne kadar hayıflanacağız? Ya da sırf ABD’deki Yale Üniversitesi’nde kayıtlı kitap sayısı 15 milyonken bizim ülke genelindeki kütüphanelerde bulunan toplam kitap sayısının 13,5 milyon olmasından daha ne kadar utanç duyacağız ya da artık utanç duymaya başlayacak mıyız? Neden olmuyor’un dördüncü cevabı: ‘‘Ülkede siyasetçi çok, yoldu, barajdı, emekli maaşıydı, zamdı bunlar daima problem. Ama kötürüm hale gelen eğitim sistemini ayağa kaldıracak milli kütüphanelere gerek yok. Proje yok, alaka yok. Hasılı kütüphane diye bir şey yok!..’’

  Unutmadan tabi kendi arkadaşlarımızdaki derslere ve okumaya karşı olan cansızlık, kronik yorgunluk, isteksizlik ve monotonluk bir şeyler yapmak isteyen arkadaşları üzerinde de olumsuz etkiye yol açıyor ve onları ciddi manada demoralize ediyor. Okulda kulüp kurarsın, program ayarlarsın, alanının uzmanını konuşmacı olarak bin bir zahmetle davet eder okula getirirsin, haftalar öncesinden programın duyurusunu yaparsın. Sonra bir bakarsın ki salon boş, en yakın arkadaşın bile tenezzül edip gelmemiş. İş yapabilecek insanların hevesi işte böyle kırılır. Sonra bu yaşananlar hafızaya yerleşir ve ömür boyu bir işin altına elkoymaktan kaçınılır. Neden olmuyor’un altıncı cevabı: ‘‘Ne ben senin umurundayım, ne de ben artık seni umursuyorum. Avare beynimi dört yıllığına oyalıyorum mantığının felsefileşmesi.’’

  Son olarak neden olmuyor diye soracak olursak şunları ekleyebilirim. Bizlere aşılanan aşırı rekabet duygusu benliğimize zarar veriyor. Hem insani hem ahlaki açıdan bunu yanlış buluyorum. Bilgiyi paylaşmayı, birlikte öğrenmeyi, birlikte keşfetmeyi inanın bilmiyoruz. Hâlbuki eğitim de bir takım oyunu. Bilgisini mezara götürmeye hevesli ne kadar çok insan var. Paylaşmaya, aktarmaya korkanlar… Biz birbirimizle yarışacağız diye çağı yakalayamıyoruz. Oysa senin, benim ve tüm öğrenci arkadaşlarımın rakibi Amerikan, Japon, İngiliz, Rus, Çinli vb. diğer ülkelerin öğrencileri olmalı. Biz onlarla yarışmalıyız, birbirimizle değil! Yeni bir Türkiye veya Büyük Türkiye ne derseniz deyin bunu oluşturmak için geçmişe dönük destansı hikâyeleri anlatmaktan artık vazgeçin ya da tadında bırakın. Bu ideali gerçekleştirecek genç nesiller için somut adımlar atın. Kısır siyasi dengeler için gençleri ihmal etmeyin. Üniversitelere gerekli materyal desteğini sağlayın. Önümüzü açın ki öncüler kervanına dahil olalım. Evet, ezcümle ben, kendi gözlemlerimden karınca kararınca bir şeyler yazmaya çalıştım. Aslında yazının eksiği çok lakin uzun yazınca okuyan yok. Artık kısmet diyelim.

Bir Gençlik Kolları Hayali

  

  Ülke olarak yeni bir seçim sürecini daha bitirmiş ve milli iradenin tecellisi olan sandık sonuçlarıyla yeni bir döneme giriş yapmış bulunmaktayız. 7 Haziran Genel Seçimleri, tek başına iktidar olacak çoğunluğa hiçbir partinin ulaşamadığı ve koalisyon formüllerinin denklemde yerini aldığı bir seçim oldu. Seçimlerden sonra geçen bir hafta boyunca çoğu yazar sonuçları partiler ve seçmenler nezdinde değerlendirdi. Herkesin belli görüş ve eleştirileri kamuoyuna yansıtıldı. Epeyce tartışmaların yaşanacağı, partilerin kendi özeleştirilerini yapacağı bir zaman diliminin içerisindeyiz. Partilerle ilgili olarak seçilen politikalardan uygulanan stratejilere, yapılan yanlışlardan temas edilemeyen seçmenlere kadar pek çok başlıkta ve geniş bir yelpazede analizlerle karşılaşmak mümkün. Burada bizim vurgulamak istediğimiz ise parti gençlik kollarının içler acısı hali üzerine.

  Türkiye’de belli bir oranda konsolide edilmiş, kemikleşmiş bir seçmen kitlesine sahip her partinin gençlik teşkilatları bulunuyor. Partilerin en dinamik, en atılgan ve en heyecanlı üyeleri bu gençlerden oluşuyor. Peki, bu gençler partilerimizde ne tür görevlerde kullanılıyorlar ve nasıl bir katkı sağlıyorlar diye sormak lazım. Öncelikle belirtilmesi gereken şudur; partiler gençlik kollarını bir nesne, bir araç, bir sayısal çoğunluk ve bir hızır eleman olarak görüyor. Gençlerin siyasal hayata kazandırılmasını isteyen partiler onlara herhangi bir değer sunamıyor, gelişmelerine katkı sağlamıyor. Gençler ile ilgili yapılan proje ve etkinlikler sınırlı veya ulaşılması güç durumda. Şimdi şu durumu açık ve net bir şekilde ifade etmemiz ve sorgulamamız gerekiyor. Nasıl bir gençlik hayalimiz var? Yahut biz gençlerin ne tür bir ideali var? Geride bıraktığımız seçimlerde birtakım görevlerde bulunan gençler ne tür kazanımlar elde edebildiler? Açıkçası değiştirmemiz gereken bazı önemli noktalar var. Gece yarısı saat üçte vinç üzerinde cadde ve sokakların elektrik direklerini parti bayrakları ile boydan boya donatmanın mantığını, seçmende olan karşılığını ve neden o vincin üzerinde geleceğin teminatı olarak dillere pelesenk edilen gençlerin olduğunu birileri izah etsin. Parti bayrağı asmanın İstanbul surlarına sancak diken Ulubatlı Hasan gibi değerlendirildiği ve o şekilde motive edildiği bir ortam var. Yani bu kadar çok parti bayrağı astırmak gerekli midir acaba? Herhangi bir artı değeri, kazancı yok hükmünde. Bugüne kadar cadde ve sokağı bir parti tarafından tamamen bayrakla süslendi diye fikrini değiştirene rastlamadım. Hem zaten büyük şehirlerin siluetlerinin bu kadar boğucu parti bayraklarıyla kuşatılması kimseye hoş ve estetik gelmiyor. Şu bayrak yarışı seçim propaganda aracı olmaktan çıkarılsa ne kadar güzel olur. Partiler sadece miting yapacakları alanı süsleseler daha iyi olmaz mı yani? Bu kadar masrafa, israf ve ziyana ne gerek var? Sayın Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, AK Parti Genel Başkanı ve Başbakan iken gençlere seslendiği o meşhur sözü hepimiz az çok hatırlarız: ‘‘Gençler durmak yok, koşacaksınız, koşacaksınız, risk alarak koşacaksınız.’’ Herhalde gece yarısı bayrak asma, broşür dağıtma veya farklı siyasal partilerin üyeleri ile tartışma yahut kavga etmek değildir bu risk. Bir başka husus ise gençlerin bir nesne görünümü altında bırakılmasıdır. Gençler bir programdan başka bir programa sürekli olarak hareket ettirilmektedirler. Gençlerin görevi, konuşmacı milletvekili, parti temsilcisi vs. her kimse onları dinlemek(burada sıkıntı yok), hararetle alkışlamak, tezahürat ve slogan atmak için avazı çıktığı kadar bağırmak ve sonra da hiçbir şey olmamış gibi teşkilatına geri dönmektir. Görev tamamlanmıştır. Gelen parti temsilcisinin konuşması için salon gençlerce doldurulmuş, gerekli tezahüratlar attırılmış ve avuç içleri kızarıncaya kadar konuşmacı alkışlatılmıştır. Gelen parti temsilcisine gençler tek bir soru yöneltememiş veya programa katılan gençler siyasi manada soru soracak cesareti kendinde bulamamıştır. Yaptıkları tek katkı aslında sayısal bir çoğunluk sağlamalarıdır hepsi bu.

  Partiye üye olan herkes gönüllülük esasına göre hareket eder. Dışarıdaki algı ise tamamen bambaşkadır. Çoğu partide görev alan genç, siyasetle ilgilenmeyen yaşıtlarınca ücretli çalışmakla itham edilir. Bugüne kadar bu tür bir vakaya rastladığım olmamıştır, aksine üyeler parti için elini taşın altına koyarlar. Bir diğer husus da gençliğin mecliste temsil edilememesi problemidir. Her siyasetçi gençlere büyük önem verdiğini her fırsatta konuşmasının içerisine dahil eder. Ancak olaya sadece fiziki imkânların arttırılmasının yeterli olacağı şeklinde bakılmaması gerekir. Türkiye gibi bir ülkede yediden yetmiş yediye politik bir topluma sahipsiniz ve gençlere siyasi ahlak kurallarını bir türlü aşılayamıyorsunuz. Çünkü örnek aldıkları liderler veya her gün bir arada oldukları teşkilat mensupları o kültüre haiz değil. Çoğu genç, üyesi olduğu partisini gerektiği manasıyla savunamıyor, ifade edemiyor veya tam anlamıyla tanımıyor. Bildikleri kulağa değen bir iki kalıplaşmış cümle o kadar. Gençlik kolları denilen yapılanmaların yazılı metinlerde kalan vizyonları uygulamada kendini göstermiyor. ‘‘Fatih’in İstanbul’u fethettiği yaştasın!’’ denilerek motive edilmeye çalışılan gençler kitap, gazete, dergi okumuyor, yazı yazmıyor, araştırmıyor, kendini ifade edemiyor ve konuş(turul)muyor. Zaten böyle bir ortam da oluşturulmuyor. Gençlerin temsili için mecliste pasif değil etkin, sorunları örten değil çözen milletvekillerine ihtiyacı var. Fakat o da maalesef yok. Nüfusu genç ve dinamik bir yapıya sahip olan ülkede gençler bir şeyler kazanamıyor. Değerleri söylenenlerin çok altında. Bir genç, siyasi partinin gençlik teşkilatına girdiğinde siyaset mekanizmasının temelini oluşturan bir yapıya dahil olduğunu hissetmeli. Kimse kusura bakmasın ama gençler araç olmamalı, gece yarısı bayrak asmamalı, broşür dağıtmamalı ve enerjileri de bu alanlarda tüketilmemelidir. Gençler bu parti teşkilatlarına giriyorsa siyaseti öğrenmeli, siyasi ahlakı hazmetmeli ve siyasi kültürü benimsemelidir. Sayın Başbakan Ahmet Davutoğlu bir konuşmasında çok güzel ifade ediyor bu durumu: ‘‘Gençlik hiçbir zaman nesneleştirilmemeli. Beklentimiz özne olmanız. Özgür olun, özne olun, özgüveniniz olsun.’’

  Şimdi her parti seçim sonuçlarıyla ilgili gerekli muhasebesini yapıyor, kendisini sorguluyor. Biz gençler de sorunun çözümünde anahtar niteliğinde bir noktaya temas etmek istiyoruz. Şu gençlik teşkilatlarınıza bir çeki düzen vermenizin zamanı gelmiştir. Gençlere olumlu manada geleceğe dönük bir katkınız yok denecek kadar az. Dar kalıplara sıkıştırılan, ideolojik kisvelere büründürülen, partisi yüzünden kendi yaşıtlarıyla anlaşamayan bir gençlik profili oluşturuyorsunuz. Hiçbir ilmi ve fikri açıdan siyaseti, politikayı öğretemiyorsunuz veya yanlış gösteriyorsunuz. Gençlere ayak işleri diye tabir edilen işlerle uğraştırıyorsunuz ve zamanlarını çalıyorsunuz. Boş heveslere ve boş uğraşlara iterek hayatlarıyla oynuyorsunuz. Gençler olmasa çoğu işinizin aksayacağını da biliyorsunuz. Ama biz artık nesne olmak istemiyoruz. Yazmasak olmazdı, buyurun buradan yakın. İşe gençliğin ‘‘gençliğini’’ kurtararak başlayın!