Neden Olmuyor?

  

  Türkiye’nin son 13 yılda pek çok alanda kat ettiği mesafenin cumhuriyet tarihi boyunca gerçekleştirilen en büyük sıçrama olduğunu söyleyebilmek mümkündür. Bu durumun oluşmasında sağlıklı işleyen ve sarsılmadan ilerleyen hükümetin icraatlarda yakaladığı devamlılık önemli bir etkendi. Yalnız 13 yıl boyunca ülkenin çeşitli alanlarda gelişmesine olanak sağlayan AK Parti, eğitim alanında yaşanan sorunlara çare olma noktasında etkisiz kaldı. Partinin kurucusu ve şimdiki Cumhurbaşkanı Sayın Erdoğan da ‘‘Eğitim alanında istediğimiz yerde değiliz.’’ diyerek durumun farkında olduklarını ifade ettiler. Eğitim alanında altyapı ve fiziki imkânların arttırılması hususlarında gösterilen çaba ve gayret ile başarılı olan çalışmalar ne yazık ki eğitimin niteliğine ve içeriğine yansıtılabilmiş değil. Olaya bakış açımızın netleşmesi için bu noktada ele alacağım düşünceler bir üniversite öğrencisinin gözlemlerinden ve yaşadıklarından ibarettir. Yani bu yazıda herhangi bir eğitimci, sosyolog, analist vs. olarak derman olacak bir reçete değil eğitimin bizzat içerisinde yer alan bir birey(öğrenci) olarak fikirlerimi sunmaya çalışacağım.

  Öncelikle belirtmek isterim ki eğitim sisteminin bozukluğu, çarpıklığı, kokuşmuşluğu vb. artık nasıl nitelendirirseniz bu konuda tüm öğrenci arkadaşlarım gibi ben de hemfikirim. Sürekli değişen sınav ve not sistemleri, eğitim sisteminin temeline getirilen değişiklikler, yeni mevzuatlar, yasalar, kanunlar hepsine amenna. Fakat bir noktada, özellikle öğrencilerin eğitime verdikleri değer, saygı, hassasiyet bağlamında aynı şeyleri söyleyemeyeceğim. Yeni bilgileri öğrenme ve keşfetmede de azim, şevk, istek yok denecek kadar az. Konuyu buradan esas değinmek istediğim noktaya getirmek istiyorum. Tüm bu karanlık senaryoların yani nüfusunun çoğunluğunu gençlerin oluşturduğu bir ülkenin eğitim-öğretim faaliyetlerinde yaşadığı akıl tutulmalarının içerisinde, kangrenleşmiş sorunların göbeğinde bir şeyler yapmaya uğraşan, kendini bu karanlık dehlizden kurtarmaya çalışan, çabalayan, mücadele eden öğrenciler var. Onların(benim) gözünden yaşanılan sıkıntı ve problemleri açığa çıkarıp eğitim sisteminde bazı şeyler neden olmuyor sorusuna cevap arayacağım.

  Türkiye’de en güzel yapılan hatta birazcık kelime dağarcığının geniş olmasıyla herkesin çok rahat ve keyifle yapabileceği işin adıdır ‘‘gaz vermek’’. Keza yine aynı şekilde bilmediği, üzerinde hiç çalışma yapmadığı, düşünmediği bir alan veya konu hakkında en çok konuşulan, tartışma yapılabilen ülkenin adıdır ‘‘Türkiye’’. Şahsen, bazen niçin Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler okuduğumu sorduracak cinsten vakıalarla karşılaşabiliyorum. Elhamdülillah, hiç okumadan çok bilen, çok konuşabilen bir duruma gelmişiz. Neden olmuyor’un birinci cevabı: ‘‘Çok bildiğimizi bilecek kadar bilgiliyiz!..’’

  Üniversite okuyoruz, ya da böyle bir kavramsallaştırma adı altında kendimizi hayaller âleminde kanatlanmış hissediyoruz. Kanatlanmış derken ifadeyi ölü, ruhsuz, hissiz manasında kullanıyorum. İlmi açıdan dejenere olmuş durumdayız, bilgi üretme gibi derdimiz zaten yok, bu olmadığı gibi verilen bilgiyi de alma gibi bir düşüncemiz yok. Neden olmuyor’un ikinci cevabı: ‘‘Ortada beyin çok ama üretecek ortam ve üretecek zihniyet yok!..’’

  İnsan, profesör olur, olabilir yani. Yarın öğrencisi de onun yerini alır, alabilmelidir. Ama gelin görün ki bazı hocalarda zihinsel kapalılık hâkim, bir zamanlar Ortaçağ skolâstiğine sıkı sıkıya bağlı olan zatlar gibi ‘‘Bu gençler adam olmaz, olamazlar, olmaları kabul dahi edilemez!’’ mantığı içerisindeler. Şaşıyoruz vallahi. Gerçi bu tür hocalar benim azmimi ve inancımı daha çok arttırıyor belki ama herkeste aynı karşılığı bulmuyor. Hocanın tarifini yapmak haddimiz değil ama ümitsizliği, başarısızlığı ve sıradanlığı kompleks haline getirip kronik bir vakaymış gibi her öğrenci aynıdır psikolojisinden kurtulmaları gerektiğini naçizane belirtebiliriz. Neden olmuyor’un üçüncü cevabı: ‘‘Hocalarımız engin ve deruni tecrübelerinden yola çıkarak her yeni gelen öğrencinin her giden eski öğrenci ile aynı standartta olduğunu kanıksamış!..’’

  Bu ülkenin evlatlarına biraz da kütüphane yapın değerli ve çok saygıdeğer büyüklerimiz! Ama adı ne Halk Kütüphanesi olsun ne de Üniversite Merkez Kütüphanesi. Her ile bir Milli Kütüphane oluşturun, 7/24 hepsini açık tutun, her biri en az 3 milyon ciltli kitaptan meydana gelsin. Hani diyorlar ya Türkiye’nin petrolü, altını, doğalgazı vs. yok, bizim değerimiz gençlerimiz diye. Madem öyle tek gerçek olan sermayenize yatırım yapın ve korkmayın. Duydum ki Sayın Cumhurbaşkanı, CB Külliyesi içerisinde 5 milyon ciltli kitap bulunan kütüphane kuracaklarını açıklamış. İstanbul’a da açsanız ne de güzel olur, biri Avrupa biri Anadolu yakasının merkezine. Sabah akşam çıkmayız oradan inanın. Ya biz ABD’deki, İngiltere’deki, Çin’deki o devasa kütüphanelere fotoğraflardan bakarak daha ne kadar hayıflanacağız? Ya da sırf ABD’deki Yale Üniversitesi’nde kayıtlı kitap sayısı 15 milyonken bizim ülke genelindeki kütüphanelerde bulunan toplam kitap sayısının 13,5 milyon olmasından daha ne kadar utanç duyacağız ya da artık utanç duymaya başlayacak mıyız? Neden olmuyor’un dördüncü cevabı: ‘‘Ülkede siyasetçi çok, yoldu, barajdı, emekli maaşıydı, zamdı bunlar daima problem. Ama kötürüm hale gelen eğitim sistemini ayağa kaldıracak milli kütüphanelere gerek yok. Proje yok, alaka yok. Hasılı kütüphane diye bir şey yok!..’’

  Unutmadan tabi kendi arkadaşlarımızdaki derslere ve okumaya karşı olan cansızlık, kronik yorgunluk, isteksizlik ve monotonluk bir şeyler yapmak isteyen arkadaşları üzerinde de olumsuz etkiye yol açıyor ve onları ciddi manada demoralize ediyor. Okulda kulüp kurarsın, program ayarlarsın, alanının uzmanını konuşmacı olarak bin bir zahmetle davet eder okula getirirsin, haftalar öncesinden programın duyurusunu yaparsın. Sonra bir bakarsın ki salon boş, en yakın arkadaşın bile tenezzül edip gelmemiş. İş yapabilecek insanların hevesi işte böyle kırılır. Sonra bu yaşananlar hafızaya yerleşir ve ömür boyu bir işin altına elkoymaktan kaçınılır. Neden olmuyor’un altıncı cevabı: ‘‘Ne ben senin umurundayım, ne de ben artık seni umursuyorum. Avare beynimi dört yıllığına oyalıyorum mantığının felsefileşmesi.’’

  Son olarak neden olmuyor diye soracak olursak şunları ekleyebilirim. Bizlere aşılanan aşırı rekabet duygusu benliğimize zarar veriyor. Hem insani hem ahlaki açıdan bunu yanlış buluyorum. Bilgiyi paylaşmayı, birlikte öğrenmeyi, birlikte keşfetmeyi inanın bilmiyoruz. Hâlbuki eğitim de bir takım oyunu. Bilgisini mezara götürmeye hevesli ne kadar çok insan var. Paylaşmaya, aktarmaya korkanlar… Biz birbirimizle yarışacağız diye çağı yakalayamıyoruz. Oysa senin, benim ve tüm öğrenci arkadaşlarımın rakibi Amerikan, Japon, İngiliz, Rus, Çinli vb. diğer ülkelerin öğrencileri olmalı. Biz onlarla yarışmalıyız, birbirimizle değil! Yeni bir Türkiye veya Büyük Türkiye ne derseniz deyin bunu oluşturmak için geçmişe dönük destansı hikâyeleri anlatmaktan artık vazgeçin ya da tadında bırakın. Bu ideali gerçekleştirecek genç nesiller için somut adımlar atın. Kısır siyasi dengeler için gençleri ihmal etmeyin. Üniversitelere gerekli materyal desteğini sağlayın. Önümüzü açın ki öncüler kervanına dahil olalım. Evet, ezcümle ben, kendi gözlemlerimden karınca kararınca bir şeyler yazmaya çalıştım. Aslında yazının eksiği çok lakin uzun yazınca okuyan yok. Artık kısmet diyelim.